Przypisy: Laudato Si - Encyklika papieża Franciszka

[1] Pieśń słoneczna albo pochwała stworzeń:  Fonti Francescane ( FF) 263; wyd. polskie: Źródła franciszkańskie, Kraków 2005, s. 348.

[2] List apost. Octogesima adveniens (14 maja 1971), 21: AAS 63 (1971), 416-417.

[3] Przemówienie do FAO z okazji dwudziestej piątej rocznicy powstania (16 listopada 1970):AAS 62 (1970), 833.

[4] Enc. Redemptor hominis (4 marca 1979), 15: AAS 71 (1979), 287.

[5] Por. Katecheza (17 stycznia 2001), 4: Insegnamenti 24/1 (2001), 179; L'Osservatore Romano, wyd. polskie, n. 4/2001, s. 44.

[6] Enc. Centesimus annus (1 maja 1991), 38: AAS 83 (1991), 841.

[7] Enc. Centesimus annus 58: AAS 83 (1991), 863.

[8] JAN PAWEŁ II, Enc. Sollicitudo rei socialis (30 grudnia 1987), 34: AAS 80 (1988), 559.

[9] Por. JAN PAWEŁ II, Enc. Centesimus annus (1 maja 1991), 37: AAS 83 (1991), 840.

[10] Przemówienie do korpusu dyplomatycznego (8 stycznia 2007): AAS 99 (2007), 73.

[11] Enc. Caritas in veritate (29 czerwca 2009), 51: AAS 101 (2009), 687.

[12] Przemówienie w Bundestagu, Berlin (22 września 2011), AAS 103 (2011), 664.

[13] Przemówienie do duchowieństwa diecezji Bolzano-Bressanone (6 sierpnia 2008): AAS 100 (2008), 634.

[14] Message upon the Day of Prayer for the Protection of Creation (1 września 2012).

[15] Przemówienie w Santa Barbara, California, 8 listopada 1997, por. John Chryssavgis, On Earth as in Heaven: Ecological Vision and Initiatives of Ecumenical Patriarch Bartholomew, Bronx, New York 2012.

[16] Tamże.

[17] Wykład w klasztorze Utstein, Norwegia (23 lipca 2003).

[18] Tenże, Przemówienie Global Responsibility and Ecological Sustainability: Closing Remarks, Halki Summit I, Istanbul (20 czerwca 2012).

[19] TOMASZ Z CELANO, Życiorys pierwszy św. Franciszka z Asyżu, XXIX, 81: FF 460;Źródła., s. 497.

[20] Życiorys większy św. Franciszka, VIII, 6: FF 1145; Źródła., s. 903.

[21] Por. TOMASZ Z CELANO, Życiorys drugi świętego Franciszka z Asyżu, CXXIV, 165: FF 750;Źródła., s. 686-687.

[22] KONFERENCJA EPISKOPATÓW KATOLICKICH POŁUDNIOWEJ AFRYKI, Pastoral Statement on the Environmental Crisis (5 września 1999).

[23] Por. Powitanie pracowników FAO (20 listopada 2014): AAS 106 (2014), 985.

[24] V KONFERENCJA OGÓLNA EPISKOPATU AMERYKI ŁACIŃSKIEJ I KARAIBÓW, Dokument z Aparecidy (29 czerwca 2007), 86.

[25] KONFERENCJA EPISKOPATU KATOLICKIEGO FILIPIN, List pasterski What is Happening to our Beautiful Land?(29 stycznia 1988).

[26] KONFERENCJA EPISKOPATU BOLIWII, List pasterski o środowisku i ludzkim rozwoju w Boliwii: El universo, don de Dios para la vida (2012), 17.

[27] Por. KONFERENCJA EPISKOPATU NIEMIEC, Der Klimawandel: Brennpunkt globaler, intergenerationeller und ökologischer Gerechtigkeit, Bonn (wrzesień 2007), 28-30.

[28] PAPIESKA RADA "IUSTIA ET PAX", Kompendium nauki społecznej Kościoła, 483

[29] Katecheza (5 czerwca 2013): Insegnamenti 1/1 (2013), 280; L'Osservatore Romano, wyd. polskie, n. 8-9/2013, s. 49.

[30] EPISKOPAT REGIONU PATAGONIA-COMAHUE (Argentyna), Orędzie na Boże Narodzenie (grudzień 2009), 2.

[31] KONFERENCJA EPISKOPATU KATOLICKIEGO STANÓW ZJEDNOCZONYCH, Global Climate Change: A Plea for Dialogue, Prudence and the Common Good (15 czerwca 2001).

[32] V KONFERENCJA OGÓLNA EPISKOPATU AMERYKI ŁACIŃSKIEJ I KARAIBÓW, Dokument z Aparecidy (29 czerwca 2007), 471.

[33] Adhort. apost. Evangelii gaudium (24 listopada 2013), 56: AAS 105 (2013), 1043.

[34] JAN PAWEŁ II, Orędzie na Światowy Dzień Pokoju 1990, 12: AAS 82 (1990) 154; L'Osservatore Romano, wyd. polskie, n. 12 bis/1989, s. 22.

[35] JAN PAWEŁ II, Katecheza (17 stycznia 2001), 3: Insegnamenti 24/1 (2001), 178; L'Osservatore Romano, wyd. polskie, n. 4/2001, s. 403.

[36] JAN PAWEŁ II, Orędzie na Światowy Dzień Pokoju 1990, 15: AAS 82 (1990) 156; L'Osservatore Romano, wyd. polskie, n. 12 bis/1989, s. 22.

[37] Katechizm Kościoła Katolickiego, 357

[38] Przesłanie do niepełnosprawnych, Modlitwa Anioł Pański w katedrze w Osnabrück (16 listopada 1980): Insegnamenti 3/2 (1980), 1232: JAN PAWEŁ II,Nauczanie papieskie, III, 2 Poznań-Warszawa 1986, s. 634.

[39] BENEDYKT XVI, Homilia podczas Mszy św. z okazji inauguracji pontyfikatu (24 kwietnia 2005): AAS 97 (2005), 711;L'Osservatore Romano, wyd. polskie, n. 6/2005, s. 12.

[40] Życiorys większy św. Franciszka, VIII, 1: FF 1134; por.: Źródła., s. 899.

[41] Katechizm Kościoła Katolickiego, 2416

[42] KONFERENCJA EPISKOPATU NIEMIEC, Zukunft der Schöpfung - Zukunft der Menschheit. Erklärung der Deutschen Bischofskonferenz zu Fragen der Umwelt und der Energieversorgung,Bonn, (1980), II, 2.

[43] Katechizm Kościoła Katolickiego, 339

[44] Homilie na Hexameron, 1, 2, 10: PG 29, 9.

[45] Boska komedia, Raj, Pieśń XXXIII, 145, przekł. E. Porębowicz.

[46] BENEDYKT XVI, Katecheza (9 listopada 2005): Insegnamenti 1 (2005), 768; L'Osservatore Romano, wyd. polskie, n. 3/2006, s. 39.

[47] BENEDYKT XVI, Enc. Caritas in veritate (29 czerwca 2009), 51: AAS 101 (2009), 687.
 

[48] JAN PAWEŁ II, Katecheza (24 kwietnia 1991): Insegnamenti XIV/1 (1991), 856; L'Osservatore Romano, wyd. polskie, n. 4/1991, s. 49.

[49] Katechizm wyjaśnia, że Bóg chciał stworzyć świat "w drodze" do jego ostatecznej doskonałości, a to zakłada obecność fizycznej niedoskonałości i zła: por. Katechizm Kościoła Katolickiego, 310.

[50] Por. SOBÓR WAT. II, Konst. duszp. Gaudium et spes, 36.

[51] ŚW. TOMASZ Z AKWINU, Summa Theologiae I, q. 104, art. 1, ad 4.

[52] Tenże, Komentarz do fizyki Arystotelesa, Księga II, wykład 14.

[53] W tej kwestii trzeba wspomnieć wkład P. Teilharda de Chardin; por. PAWEŁ VI, Przemówienie do pracowników zakładu farmaceutycznego I.C.A.R. (24 lutego 1966): Insegnamenti 4 (1966). 992-993; JAN PAWEŁ II, List do George'a V. Coyne'a S.J. (1 czerwca 1988): Insegnamenti 11/2 (1988), 1715; BENEDYKT XVI, Homilia podczas nieszporów w Aoście (24 lipca 2009):Insegnamenti 5/2 (2009), 60.

[54] JAN PAWEŁ II, Katecheza (30 stycznia 2002): 6: Insegnamenti 25/1 (2002), 140; L'Osservatore Romano, wyd. polskie, n. 6/2002, s. 33.

[55] KONFERENCJA EPISKOPATU KATOLICKIEGO KANADY, KOMISJA SPRAW SPOŁECZNYCH: List pasterski "You love all that exists. All things are yours, God, love of life" (4 października 2003), 1.

[56] KONFERENCJA EPISKOPATU KATOLICKIEGO JAPONII: Reverence for Life. A Message for the Twenty-First Century (1 stycznia 2001), 89.

[57] JAN PAWEŁ II, Katecheza (26 stycznia 2000): Insegnamenti 23/1 (2000), 123: L'Osservatore Romano, wyd. polskie, n. 3/2000, s. 50.

[58] JAN PAWEŁ II, Katecheza (2 sierpnia 2000): Insegnamenti 23/2 (2000), 112: L'Osservatore Romano, wyd. polskie, n. 1/2001, s. 37.

[59] PAUL RICOEUR, Philosophie de la volonté. 2. Finitude et Culpabilité, Paris 2009, 216.

[60] Summa Theologiae I, q. 47, art. 1.

[61] Tamże.

[62] Por. tamże, art. 2, ad. 1; art. 3.

[63] Katechizm Kościoła Katolickiego, 340

[64] Cantico delle creature, FF, 263; tłum.: R. BRANDSTAETTER, Księga modlitw, Wydawnictwo M, Kraków 2010.

[65] Por. KONFERENCJA EPISKOPATU BRAZYLII, AIgreja e a quest?o ecológica, 1992, 53-54.

[66] Tamże, 61.

[67] Adhort. apost. Evangelii gaudium (24 listopada 2013), 215: AAS 105 (2013), 1109.

[68] Por. BENEDYKT XVI, Enc. Caritas in veritate (29 czerwca 2009), 14: AAS 101 (2009), 650.

[69] Por. Katechizm Kościoła Katolickiego, 2418.

[70] KONFERENCJA EPISKOPATU REPUBLIKI DOMINIKAŃSKIEJ, List apostolski Sobre la relación del hombre con la naturaleza (21 stycznia 1987).

[71] JAN PAWEŁ II, Enc. Laborem exercens (14 września 1981), 19: AAS 73 (1981), 626.

[72] Enc. Centesimus annus (1 maja 1991), 31: AAS 83 (1991), 831.

[73] Enc. Sollicitudo rei socialis (30 grudnia 1987), 33: AAS 80 (1988), 557.

[74] Przemówienie podczas spotkania z Indianami w Cuilapán (29 stycznia 1979): AAS 71 (1979), 209; JAN PAWEŁ II, Nauczanie papieskie, II-1, Poznań 1990, s. 98.

[75] Homilia podczas Mszy św. do pracujących na roli, Recife, Brazylia (7 lipca 1980): AAS 72 (1980), 926; Jan Paweł II,Nauczanie papieskie, III, 2, Poznań-Warszawa 1986, s. 97.

[76] Por. Orędzie na Światowy Dzień Pokoju 1990, 8: AAS 82 (1990), 152.

[77] KONFERENCJA EPISKOPATU PARAGWAJU,List apostolskiSobre el campesino paraguayo y la tierra (12 czerwca 1983), 2,4,d.

[78] KONFERENCJA EPISKOPATU NOWEJ ZELANDII: Statement on Environmental Issues, Wellington (1 września 2006).

[79] Enc. Laborem exercens (14 września 1981), 27: AAS 73 (1981), 645.

[80] Dlatego św. Justyn mógł mówić o "ziarnach Słowa" w świecie: por. Apologia druga 8, 1-2; 13, 3-6: PG 6,457-458; 467.

[81] JAN PAWEŁ II, Przemówienie do naukowców i przedstawicieli Uniwersytetu Narodów Zjednoczonych, Hiroszima (25 lutego 1981 r.), 3: AAS 73 (1981) 422.

[82] BENEDYKT XVI, Enc. Caritas in veritate (29 czerwca 2009), 69: AAS 101 (2009), 702.

[83] ROMANO GUARDINI, Das Ende der Neuzeit, Würzburg 91965, 87; Wyd. polskie: Koniec czasów nowożytnych, tłum. Z. Włodek, Znak 1969, s. 68.

[84] Tamże, s. 68.

[85] Tamże, s. 87-88.

[86] PAPIESKA RADA "IUSTIA ET PAX", Kompendium nauki społecznej Kościoła, 462.

[87] ROMANO GUARDINI, Das Ende der Neuzeit, 63-64 (Koniec czasów nowożytnych, s. 53).

[88] Tamże.

[89] Por. BENEDYKT XVI, Enc. Caritas in veritate (29 czerwca 2009), 35: AAS 101 (2009), 671.

[90] Por. BENEDYKT XVI, Enc. Caritas in veritate 657.

[91] Adhort. apost. Evangelii gaudium (24 listopada 2013), 231: AAS 105 (2013), 1114.

[92] ROMANO GUARDINI, Das Ende der Neuzeit, 63 (Koniec czasów nowożytnych, s. 53).

[93] JAN PAWEŁ II, Enc. Centesimus annus (1 maja 1991), 38: AAS 83 (1991), 841.

[94] Por. Deklaracja Love for Creation. An Asian Response to the Ecological Crisis, Kolokwium pod patronatem Federacji Konferencji Episkopatów Azji (Tagatay, 31 stycznia - 5 lutego 1993), 3.3.2.

[95] JAN PAWEŁ II, Enc. Centesimus annus (1 maja 1991), 37: AAS 83 (1991), 840.

[96] BENEDYKT XVI, Orędzie na Światowy Dzień Pokoju 2010 roku, 2: AAS 102 (2010), 41; L'Osservatore Romano, wyd. polskie, n. 1/2010, s. 4.

[97] BENEDYKT XVI, Enc. Caritas in veritate (29 czerwca 2009), 28: AAS 101 (2009), 663.

[98] "Ut annis scilicet consolidetur, dilatetur tempore, sublimetur aetate" [aby wiara umacniała się z latami, rozszerzała z czasem, podnosiła z wiekiem]: Por. ŚW. WINCENTY Z LERYNU, Commonitorio primo, cap. 23: PL 50, 668.

[99] N. 80: AAS 105 (2013), 1053.

[100] SOBÓR WAT. II, Konst. duszpast. Gaudium et spes, 63.

[101] Por. JAN PAWEŁ II, Enc. Centesimus annus (1 maja 1991), 37: AAS 83 (1991), 840.

[102] PAWEŁ VI, Enc. Populorum progressio (26 marca 1967), 34: AAS 59 (1967), 274.

[103] BENEDYKT XVI, Enc. Caritas in veritate (29 czerwca 2009), 32: AAS 101 (2009), 666.

[104] BENEDYKT XVI, Enc. Caritas in veritate (29 czerwca 2009), 32: AAS 101 (2009), 666.

[105] BENEDYKT XVI, Enc. Caritas in veritate (29 czerwca 2009), 32: AAS 101 (2009), 666. .

[106] Katechizm Kościoła Katolickiego, 2417.

[107] Tamże, 2418

[108] Tamże, 2415

[109] JAN PAWEŁ II, Orędzie na Światowy Dzień Pokoju1990, 6: AAS 82 (1990) 150; L'Osservatore Romano, wyd. polskie, n. 12 bis/1989, s. 21.

[110] JAN PAWEŁ II, Przemówienie do Papieskiej Akademii Nauk (3 października 1981), 3: Insegnamenti IV, 2 (1981), 333.

[111] JAN PAWEŁ II, Orędzie na Światowy Dzień Pokoju 1990, 7: AAS 82 (1990) 151; L'Osservatore Romano, wyd. polskie, n. 12 bis/1989, s. 21.

[112] JAN PAWEŁ II, Przemówienie do uczestników 35 Zjazdu Światowego Towarzystwa Lekarskiego (29 października 1983), 6: AAS 76 (1984) 394; L'Osservatore Romano, wyd. polskie, n. 4 (1983), s. 22.

[113] KONFERENCJA EPISKOPATU ARGENTYNY, KOMISJA DS. DUSZPASTERSTWA SPOŁECZNEGO, Una tierra para todos (czerwiec 2005), 19.

[114] Deklaracja z Rio o środowisku i rozwoju, Río de Janeiro (14 czerwca 1992), Zasada 4.

[115] Adhort. apost. Evangelii gaudium (24 listopada 2013), 237: AAS 105 (2013), 1116.

[116] BENEDYKT XVI, Enc. Caritas in veritate (29 czerwca 2009), 51: AAS 101 (2009), 687.

[117] Niektórzy autorzy ukazali wartości, jakimi zazwyczaj żyje się na przykład w "villas", slumsach czy fawelach Ameryki Łacińskiej: Por. JUAN CARLOS SCANNONE S.J., {{La irrupción del pobre y la lógica de la gratitud}}, w: Juan Carlos Scannone y Marcelo Perine(edd.), Irrupción del pobre y quehacer filosófico. Hacia una nueva racionalidad, Buenos Aires 1993, 225-230.

[118] PAPIESKA RADA "IUSTIA ET PAX", Kompendium nauki społecznej Kościoła, 482.

[119] Adhort. apost. Evangelii gaudium (24 listopada 2013), 210: AAS 105 (2013), 1107.

[120] Przemówienie w Bundestagu, Berlin (22 września 2011): AAS 103 (2011), 668; L'Osservatore Romano, wyd. polskie, n. 10-11/2011, s. 41.

Następna strona

.